Süleyman Demirel Üniversitesi

Keşif Isparta UNESCO Yolundaki Antik Kent’te

Keşif Isparta, M.Ö. 285’te Büyük İskender’in komutanlarından Selevkoslar tarafından kurulan ve Helenistik Dönem’in Anadolu’daki Başkenti olan Pisidia Antiokheia’da uygarlıkların izinden gitti. Öğrenciler, 1 günde Antik Çağ, Helenistik, Roma, Bizans, Selçuklu, Devlet-i Âliyye-i Osmaniyye ve Cumhuriyet uygarlıklarını yaşadı. 2008’den bu yana SDÜ’nün kazı yaptığı Pisidia Antiokheia’daki Ay Tanrısı (Men) Tapınağı’nın Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Örgütü’nün (UNESCO) ‘Dünya Mirası’ Listesi’ne dâhil edilmesi için proje hazırlanıyor.

2.302 yıllık uygarlıkların izinde

Süleyman Demirel Üniversitesi’nin (SDÜ) öğrencilerine yönelik başlattığı ‘Keşif Isparta’ Projesi’nin 3’üncüsü Helenistik Dönem’de kurulan Pisidia Antiokheia oldu. Öğrenciler, Antik Çağ, Helenistik, Roma, Bizans, Selçuklu, Devlet-i Âliyye-i Osmaniyye ve Cumhuriyet uygarlıklarının izinde bir gün yaşadı. Öğrenciler, Dünya değeri olan ‘Pisidia Antiokheia Açık Hava Laboratuarı gezerek burada kurulan medeniyetlerin benzersiz eserleri hakkında faydalı bilgiler aldı. Ardından Yalvaç Müzesi'de gezildi. 

SDÜ, 2008’den bu yana kazı yapıyor

Büyük İskender’in Milattan Önce (M.Ö.) 323’te hayatını kaybetmesinden sonra komutanlarından Selevkoslar’ın 285’te kurduğu Pisidia Antiokheia, kent alt ve üst yapıları, askeri sistemler, inanç ve gök bilim çalışmaları açısından dünya tarihinde çok büyük bir değere sahip. SDÜ, 2008’den bu yana Kültür ve Turizm Bakanlığı kararı ile ‘Açık Hava Laboratuarı’ niteliğindeki Pisidia Antiokheia’da kazı çalışması yapıyor. Helenistik Dönem’de ‘Anadolu’nun Başkenti’ olan Pisidia, gün ışığına çıkarılan buluntular açısından da nefes kesen bilgi, belge ve eserler barındırıyor. SDÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Özhanlı, 1908 yılında Amerika Birleşik Devletleri’ndeki (ABD) Michigan Üniversitesi’nin ilk kazı çalışmasını yaptığı Pisidia Antiokheia’nın henüz yüzde 5’inin gün ışığına çıkarıldığını anlatıyor. ‘Keşif Isparta’ kapsamında SDÜ öğrencilerine antik sahada 2 saat 10 dakika süresince bilgi veren Prof. Dr. Özhanlı, Ay Tanrısı (Men) Tapınağı için UNESCO’ya proje hazırlayacaklarını söylüyor.

Pisidia Antiokheia’nın tarihi

Büyük İskender, Milattan Önce (M.Ö.) 323 hayata gözlerini yumdu. Helenistik Dönem’de Büyük İskender’in Diadoklarından (Komutan) Selevkoslar, Suriye’de bir Krallık kuruyor. Batı Anadolu Bölgesi’nin içlerine doğru gelirler. Şu an 67 Hektar olan burada kent kurmaya başlarlar. İsmini Kral Antiochos’tan alıyor burası. Antik çağda Anadolu’da 17 tane Antiokheia isminde kent olduğundan dolayı buranın adı antik kaynaklarca Pisidia Antiokheiası olarak zikrediliyor. Kentin kuruluş tarihi Helenistik Dönem: M.Ö. 285. Selevkos Krallığı tarafından kuruluyor.  Kent, M.Ö. 30’lara kadar Büyük İskender’in Komutanlarının egemenliğinde kalıyor. Ancak M.Ö. 31 yılındaki savaş ile Roma, Anadolu’ya iyice egemen oluyor. Bu bölgede de Pisidia Kapadokya Eyaleti’ni kuruyor. M.Ö. 25’te Antiokheia’nın ismini ''Koloniya Kayzeri'' olarak değiştiriyor. Artık burası Roma’nın Pisidia Bölgesi’nin Başkenti oluyor. Roma İmparatorluğu 396 yılında 2’ye bölünüyor. 476 yılında Batı Roma yıkılıyor. Bu tarihten sonra Pisidia Antiokheia Doğu Roma’nın yönetimine geçiyor. Diğer adıyla Bizans İmparatorluğu bu toprakların hâkimi oluyor. 713 yılında ise Arap akınları başlıyor. 11’inci yüzyılın sonunda kent aşağıya taşınıyor. (Bugünkü Yalvaç’ın konuşlandığı havza) Ve 12’nci yüzyılda; 1176’da Miryokefalon Savaşı’ndan 1 yıl sonra; 1177’de Anadolu Selçuklu Devleti Sultanı II. Kılıç Arslan’ın Orduları, ele geçirerek buraya yerleşiyorlar. Ve Pisidia Antiokheia Anadolu Selçuklu Yönetimi’ne geçiyor. Sonra Osmanlı İmparatorluğu ve devamında Türkiye Cumhuriyeti.

Yayın Tarihi: 17.5.2017
Okunma Sayısı: 4663
Yayınlayan: SDÜ Basın
Yukarı çık